Skip to main content

පට්ට ගවේසි

කුනු හරුප ගීත හා ශෘංගාරාත්මක කලා නිර්මාන අතර වෙනස ගැන ලියන්න කියල ගත්තට ලියලත් වැඩක් නැහැ වගේ හිතෙනවා.  ජාතියේ හැම පැතිකඩක්ම කඩා වැටෙද්දි, පක්ෂ විපක්ෂ භේදයකින් තොරව දේශපාලුවන් විවිධ ක්‍රම ඔස්සේ රට දූෂ්‍ය කරද්දි එක එක පක්ෂවලට තාමත් හුරේ දමන මරි මෝඩ ජනතාවට කුනුහරුප සිංදු හැර ප්‍රබුද්ධ හෝ සරල රස වින්දන සිංදු දැනේවිද! තම මෑනි, මනුස්සයා යුද්ධ කරද්දි, තමන්ව අවජාතන කල දුකට ශිෂ්නයේ සයිස් එක ගැන සිංදු කීමට දෛර්ය ගත් යොහානිට පට්ට (ග)වේසි නිල නාමය ලබා දුන්නත් අපේ නම් කිසි මෙව්ව එකක් නැක. 

යෝජිත නව ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව (Third Republic Constitution) Chapter XIV






93.       There shall be a Parliament which shall consist of one hundred and ninety Members elected in accordance with the provisions of the Constitution.


94.       Unless Parliament is sooner dissolved, every Parliament shall continue for four years from the date appointed for its first meeting and no longer, and the expiry of the stipulated period of four years shall operate as dissolution of Parliament.


95.       (1) Parliament shall, at its first meeting after a General Election, meet in the House chaired by the incumbent President.


       (2) All the elected members shall take and subscribe to the Oath in the Fourth Schedule, before President.


       (3) In subsequent sittings, new Members of Parliament, if any, shall take and subscribe to that Oath before Speaker.


       (4) No Member shall sit or vote in Parliament until he has taken and subscribed to such Oath.


      (5) Parliament, at its first meeting after a General Election, and after taking and subscribing to the Oath, shall elect three Members to be respectively the Speaker, the Deputy Speaker and Chairman of Committees (hereinafter referred to as the “Deputy Speaker”), and the Deputy Chairman of Committees thereof.


      (6) Speaker or in his absence Deputy Speaker or in their absence Deputy Chairman of Committees or in their absence a Member elected by Parliament for the sitting shall preside at the sitting of Parliament.

96.       (1) Speaker, Deputy Speaker, or Deputy Chairman of Committees shall, unless resigns his office by writing under his hand addressed to President or ceases to be a Member of Parliament or is impeached, vacate his office on the dissolution of Parliament.


        (2) Whenever the office of Speaker, Deputy Speaker or Deputy Chairman of Committees becomes vacant otherwise than as a result of dissolution of Parliament, Parliament shall at its first meeting after the occurrence of the vacancy elect another Member to such office.


       (3) If Parliament, after having been dissolved is summoned under paragraph 307(1), each of the Members mentioned in paragraph (1) of this Article shall notwithstanding anything therein, resume and continue to hold office while that Parliament is kept in session.

97.       (1) There shall be a Secretary General of Parliament who shall, subject to the provisions of paragraph 185(1), be appointed by President and shall hold office during good behavior.


        (2) He shall have sufficient staff.

        (3) The provisions of Article 62 of this Constitution shall apply, mutatis mutandis, to the Secretary General and his staff.

98.       (1) Members who do not collectively constitute the Government shall be known as Opposition Members, and the Member who obtains the most confidence of the Opposite Members shall become the Opposition Leader.

(2) The Opposition Leader (OL) shall have the same privileges as a Cabinet Minister.

(3) Opposition Leader may be removed by operation of, mutatis mutandis, the provisions of Article 58, or by Speaker with a Simple Majority of votes in favor of such removal of Opposition Members.

99.       The seat of a Member of Parliament shall become vacant:


(1) by operation of the provisions of Article 58, mutatis mutandis;


(2) upon the dissolution of Parliament;


(3) if, without the leave of Parliament first obtained, he absents himself from the sittings of Parliament during a continuous period of three months;


(4) if he subsequently becomes a member of Public Service or an employee of a public corporation;


                  (5) if he changes his political party after he has been elected; and

                 (6) if he crosses over to the Government side from the Opposition side.

100.       The privileges, immunities, and powers of Parliament and State Assembly and of their Members, subject to the provision of this Constitution and the common law may be determined and regulated by law in State Assembly.


101.       (1) The provisions of Article 62 of this Constitution shall apply, mutatis mutandis, to Speaker, Deputy Speaker, Deputy Chairman of Committees, and Members of Parliament.

(2) Member of Parliament, Minister, Deputy Minister, Chief Minister, Governor, Speaker, Deputy Speaker, Deputy Chairman, Local Chairman, and Local Member shall not be entitled to a pension; only President and Vice President shall have a pension.


102.   Parliament shall have power to act notwithstanding any vacancy in its membership and its proceedings shall be valid notwithstanding that it is discovered subsequently that a person who was not entitled so to do sat or voted or otherwise took part in the proceedings.


103.   Parliament may adjourn from time to time as it may determine by resolution until it is prorogued or dissolved.


104.   If at any time during a meeting of Parliament the attention of the person presiding is drawn to the fact that there are fewer than fifty Members present, the person presiding shall, subject to any Standing Order, adjourn the sitting without question put.


105.   (1) Subject to the provisions of the Constitution, Parliament may by resolution make Standing Orders to provide for the regulation of its business, the preservation of order at its sittings and any other matter for which provision is required or authorized to be so made by the Constitution.

(2) Until Parliament otherwise provides by law or by resolution, the Standing Order of previous Parliament shall, mutatis mutandis, be the Standing Orders of Parliament, and State Assembly.


106.   (1) Save as otherwise provided in the Constitution, any question proposed for decision by Parliament shall be decided by the majority of votes of the members present and voting.

(2) The person presiding shall not vote in the first instance, but shall have and exercise a casting vote in the event of an equality of votes.


107.   Parliament shall have power to make laws in matters or subjects, as per the provisions of Chapter XI, reserved for the Central Government with Simple Majority votes:

Provided that Parliament shall not make any law:

       (a) to amend or repeal any provision of the Constitution;

(b) to add any provision to the Constitution;

(c) to suspend the operation of the Constitution or any part thereof;

(d) to repeal the existing Constitution and introduce a new Constitution therefor;

(e) to make laws having retrospective effect.

Any of the actions listed just above shall be effected by State Assembly.

108.   (1) Parliament and State Assembly shall be the only two parallel authorities which shall make laws for the whole country in accordance with the framework of devolution of power prescribed by the provisions of this Constitution.


(2) Parliament or State Assembly shall not abdicate or in any manner alienate its legislative powers and shall not set up any authority with any legislative power.

(3) Laws enacted by Parliament or State Assembly shall be common to every person, and there shall not be any personal law.

(4) It shall not be a contravention of the provisions of this Article for Parliament to make, in any law relating to public security, provision empowering President, on advice of Prime Minister, to make emergency regulations in accordance with such law.

(5) It shall not be a contravention of the provisions of this Article for empowering President to create legal persons in the interests of environment, education, social work, professions, or such non-profit causes by a Charter issued by President as per the provisions of subparagraph 59(1)(r) .

109.   (1) It shall be the duty of Attorney General to examine every Bill for any violation thereof with the Constitution, and Attorney General shall communicate in detail such opinion to President and Speaker; and Attorney General or any officer assisting Attorney General in the performance of his duties under this Article shall be afforded all facilities necessary for the performance of such duties.

(2) Parliament shall not proceed with such Bills unless inconsistencies have been removed as per the instructions given by Attorney General, and shall introduce a new amended Bill again following the normal procedure.

110.   (1) Every Bill shall be published in the Gazette at least seven days before it is placed on the Order Paper of Parliament, and any Citizen may challenge the Bill in Supreme Court during this period. Supreme Court in a Constitutional Bench of not less than seven Judges shall communicate their determination to President and Speaker, and Parliament shall be bound to accept the suggestions given in such determination.


(2) The passing of a Bill or a resolution by Parliament shall be in accordance with the Constitution and the Standing Orders of Parliament. Any one or more of the Standing Orders may be suspended by Parliament in the circumstance and in the manner prescribed by the Standing Orders.

(3) Speaker shall endorse on every Bill passed by Parliament a certificate in the following form:

“This Bill (here State the short title of the Bill) has been duly passed by (Parliament or State Assembly) with (number) in favor and (number) against.”

(4) Speaker shall submit such endorsed Bill to President for his signature for the Bill to become a law in the following form:

“This Bill (here State the short title of the Bill) has been endorsed by the Speaker, and hereinafter shall be a common law in the Republic.”

(5) Where a Bill becomes law upon the certificate of President, no court or tribunal shall inquire into, pronounce upon or in any manner call in question the validity of such Act on any ground whatsoever.


Popular posts from this blog

දන්නා සිංහලෙන් ඉංග්‍රිසි ඉගෙන ගනිමු - පාඩම 1

මෙම පොත (පාඩම් මාලාව) පරිශීලනය කිරීමට ඔබට එදිනෙදා සිංහල භාෂාව භාවිතා කිරීමේ හැකියාව හා සාමාන්‍ය බුද්ධිය පමණක් තිබීම අවම සුදුසුකම ලෙස මා සලකනවා.  තවද, ඇසෙන පරිදි ඉංග්‍රීසි අකුරින් ලිවීමට හැකිවීම හා ඉංග්‍රීසියෙන් ලියා ඇති දෙයක් කියවීමට හැකි නම්, ඔබට මෙතැන් සිට මෙම පාඩම් මාලාව කියවා ඉගෙන ගත හැකිය.  ඔබට එසේ ඉංග්‍රීසි කියවීම හා ලිවීම ගැන දැනීමක් දැනටමත් නොමැත්තේ නම්, කරුණාකර මෙ‍ම පොතෙහි “අතිරේකය - 1 ”  බලා පළමුව එම හැකියාව ඇති කරගන්න.  තවද, හැකි පමණ ඉංග්‍රීසි වචනද පාඩම් කරගන්න. ඔබ හිතවතෙකුගේ නිවසකට හෝ වෙනත් පිටස්තර තැනකට යන විටෙක හැසිරෙන්නේ ඔබට අවශ්‍ය විදියටම නෙමේ නේද?  එනම්, පිට නිවසකට ගිය විට අහවල් පුටුව තිබෙන තැන හරි නැහැ, අහවල් එක මෙහෙම තිබෙන්නට ඕනෑ ආදී ලෙස ඔවුනට පවසන්නේ නැහැ, මොකද අප සිටින්නේ අනුන්ගේ තැනක නිසා.  එලෙසම, ඉංග්‍රීසි භාෂාව යනු සිංහල නොවේ.  ඔබ කැමැති වුවත් නැතත් ඉංග්‍රීසි ඉගෙනීමේදීද අප ඉංග්‍රීසි ව්‍යාකරණ රීති හා රටා එපරිද්දෙන්ම උගත යුතුය.  එනම්, සෑම සිංහල වගන්ති රටාවක්ම ඉංග්‍රීසියට ඔබ්බන්නට නොව, ඉංග්‍රීසියේ ඇති රටා ඔබ දන්නා සිංහල භාෂාව තුළින් ඉගෙනීමට උත්සහ කළ යුතුය. 

දන්නා සිංහලෙන් ඉංග්‍රිසි ඉගෙන ගනිමු - අතිරේකය 1

මූලික ඉංග්‍රීසි ලිවීම හා කියවීම ඉංග්‍රීසියෙන් ලියන්නේ හා ඉංග්‍රීසියෙන් ලියා ඇති දෙයක් කියවන්නේ කෙසේද?  ඉංග්‍රීසිය ඉගෙනීමට පෙර ඔබට මෙම හැකියාව තිබිය යුතුමය.  එය එතරම් අපහසු දෙයක්ද නොවේ.  ඔබේ උනන්දුව හොඳින් ‍තිබේ නම්, පැය කිහිපයකින් ඔබට මෙම හැකියාව ඇති කර ගත හැකිය.  මුල සිට පියවරෙන් පියවර එය උගන්වන්නම්.   මුලින්ම මිනිසා භාෂාවක් භාවිතා කළේ ශබ්දයෙන් පමණි.  එනම් ලිඛිත භාෂාව ඇති වූයේ පසු කාලයකදීය.  කටින් නිකුත් කරන ශබ්ද කනින් අසා ඔවුන් අදහස් උවමාරු කර ගත්තා.  පසුව ඔවුන්ට වුවමනා වුණා මෙම ශබ්ද කොලයක හෝ වෙනත් දෙයක සටහන් කර ගන්නට.  ඒ සඳහායි අකුරු නිර්මාණය කර ගත්තේ.  එම අකුරු නියෝජනය කරන්නේ ශබ්දයි .  මෙසේ මූලික අකුරු කිහිපයක් ඔවුන් එක එක භාෂාව සඳහා නිර්මාණය කර ගත්තා.  ඉංග්‍රීසියේදී මෙලෙස මූලික අකුරු 26ක් ඇත.   එය ඉංග්‍රීසි හෝඩිය ලෙස හැඳින් වෙනවා. අප ඉගෙන ගත යුත්තේ මෙම අකුරු මඟින් නියෝජනය කෙරෙන ශබ්ද මොනවාද යන්නයි.  එවිට ඔබට ඉංග්‍රීසි ලිවීමට හා කියවීමට හැකි වෙනවා.  ඊට පෙර අප අකුරු 26 දැනගත යුතුයි.  එම අකුරු 26 පහත දක්වා ඇත.  ඉංග්‍රීසියේදී සෑම අකුරක්ම “සිම්පල්” හා “කැපිටල්” ලෙස දෙයාකාර

කතාවක් කර පොරක් වන්න...

කෙනෙකුගේ ජීවිතය තුල අඩුම වශයෙන් එක් වතාවක් හෝ කතාවක් පිරිසක් ඉදිරියේ කර තිබෙනවාට කිසිදු සැකයක් නැත. පාසැලේදී බලෙන් හෝ යම් සංගම් සැසියක හෝ රැස්වීමක හෝ එම කතාව සමහරවිට සිදු කර ඇති. පාසලේදී කතා මඟ හැරීමට ටොයිලට් එකේ සැඟවුනු අවස්ථාද මට දැන් සිහිපත් වේ. එහෙත් එදා එසේ කතා මඟ හැරීම ගැන අපරාදේ එහෙම කළේ යැයි අද සිතේ. යහලුවන් ඉදිරියේ "පොර" වෙන්න තිබූ අවස්ථා මඟ හැරුණේ යැයි දුකක් සිතට නැඟේ. ඇත්තටම කතාවක් කිරීම "පොර" කමකි. දක්ෂ කතිකයන්ට සමාජයේ ඉහල වටිනාකමක් හිමි වේ. පාසැලේදී වේවා, මඟුලක් අවමඟුලක් හෝ වෙනත් ඕනෑම සමාජ අවස්ථාවකදී වේවා දේශපාලන වේදිකාව මත වේවා කතාවක් කිරීමේදී පිලිපැදිය යුත්තේ සරල පිලිවෙතකි. එහෙත් එම සරල පිලිවෙත තුල වුවද, තමන්ගේ අනන්‍යතාව රඳවන කතාවක් කිරීමට කාටත් හැකිය. පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයා වෙනස් වේ. එම වෙනස ප්‍රසිද්ධ කතා (public speaking) තුලද පවත්වාගත හැකිය. මේ ගැන මට ලිපියක් ලියන්නට සිතුනේ මාගේ මිතුරෙකුට ප්‍රසිද්ධ කතාවක් කිරීමට අවශ්‍ය වී, ඒ ගැන මේ ළඟ දවසක අප පැයක් පමණ සිදු කළ සංවාදයක් නිසාය. මා ප්‍රසිද්ධ දේශකයකු නොවුණත් මේ විෂය සම්බන්දයෙන් පාසැල් කාලයේ සිටම පත

දෛශික (vectors) - 1

එදිනෙදා ජීවිතයේදිත් විද්‍යාවේදිත් අපට විවිධාකාරයේ අගයන් සමඟ කටයුතු කිරීමට සිදු වෙනවා . ඉන් සමහරක් නිකංම සංඛ්‍යාවකින් ප්‍රකාශ කළ හැකි අගයන්ය . අඹ ගෙඩි 4 ක් , ළමයි 6 දෙනෙක් ආදී ලෙස ඒවා ප්‍රකාශ කළ හැකියි . තවත් සමහර අවස්ථාවලදී නිකංම අගයකින් / සංඛ්‍යාවකින් පමණක් ප්‍රකාශ කළ නොහැකි දේවල් / රාශි (quantity) හමු වේ . මෙවිට “මීටර්” , “ තත්පර” , “ කිලෝග්‍රෑම්” වැනි යම් ඒකකයක් (unit) සමඟ එම අගයන් පැවසිය යුතුය ; නැතිනම් ප්‍රකාශ කරන අදහස නිශ්චිත නොවේ . උදාහරණයක් ලෙස , “ මං 5 කින් එන්නම්” යැයි කී විට , එම 5 යනු තත්පරද , පැයද , දවස්ද , අවුරුදුද ආදි ලෙස නිශ්චිත නොවේ . මේ දෙවර්ගයේම අගයන් අදිශ (scalar) ලෙස හැඳින්වේ . අදිශයක් හෙවත් අදිශ රාශියක් යනු විශාලත්වයක් පමණක් ඇති දිශාවක් නැති අගයන්ය . ඔබේ වයස කියන විට , “ උතුරට 24 යි , නැගෙනහිරට 16 යි” කියා කියන්නේ නැහැනෙ මොකද දිශාව යන සාධකය / කාරණය වයස නමැති රාශියට වැදගත්කමක් නැත . එහෙත් සමහර අවස්ථා තිබෙනවා අගයක් / විශාලත්වයක් (magnitude) මෙන්ම දිශාවක්ද (direction) පැවසීමට සිදු වන . මෙවැනි රාශි දෛශික (vector) ලෙස හැඳින්වේ . උදාහරණයක් ලෙස , ඔබ යම් “බලයක්

දැනගත යුතු ඉංග්‍රිසි වචන -1

ඉංග්‍රිසි බස ඉගැනීමේදී වචන කොපමණ උගත යුතුද, එම වචන මොනවාදැයි බොහෝ දෙනෙකුට මතුවන ගැටලුවක් වන අතර, බොහෝ දෙනා ඊට විවිධ පිලිතුරුද සපයා ඇත. මේ ගැන හොඳින් පරීක්ෂණය කර ඇමරිකානු ආයතනයක් විසින් වචන 5000ක ලැයිස්තුවක් ඉදිරිපත් කර ඇත. එම ලැයිස්තුව මා කෙටස් දෙකකට (දිගු වැඩි නිසා) සිංහල තේරුම්ද සහිතව ඉදිරිපත් කර ඇත. (මේවා සැකසුවත් සෝදුපත් බලා නැති නිසා සුලු සුලු දෝෂ සමහරවිට තිබිය හැකිය). පහත ලැයිස්තුවේ වචන 2500ක් ඇත.    Word    තේරුම        be    ඉන්නවා    and    හා    of    ගේ    in    තුල    to    ට    have    තියෙනවා    to    ට    it    ඒක, ඌ    I    මම    that    ... කියලා, ඒ/අර, ඒක/අරක    for    සඳහා    you    ඔබ, ඔබලා    he    ඔහු    with    සමඟ    on    මත    do    කරනවා, "මෙව්ව කරනවා"    say    කියනවා    this    මේ, මේක    they    උන්, ඒවා, ඒගොල්ලෝ    at    දෙස, අසල    but    නමුත්    we    අපි    his    ඔහුගේ    from    සිට, ගෙන්    not    නැහැ    by    විසින්, මඟින්    she    ඇය    or    හෝ, හෙවත්    as    විට, නිසා, වශයෙන්    what    මොකක්ද,