Skip to main content

ඩාම් වෙන ඩූම් වෙන ඩොලර් හා රුපියල් 1

 ලංකාවේ මේ දිනවල ඩොලර් හිඟය නිසා බොහෝ අර්බුද ගනනක් නිර්මානය වී ඇත. විදෙස් විනිමය ගැන දැනුමක් ඔබට තිබේ නම්, නූතන සමාජයේ තවත් ගැඹුරු පැතිකඩක් මැනවින් තේරුම් ගැනීමට එය රුකුලක් වනු ඇත. පාලකයන්ගේ නූගත්කම නිසා හෝ හොර මජරකම නිසා හෝ ඒ සම්බන්දනයෙන් පවසන පට්ටපල් බොරු තේරුම් ගැනීමටත් මෙම දැනුම ඉවහල් වේ. එනිසා මා කල්පනා කලා ඒ ගැන තරමක් විස්තරාත්මකව ලියන්නට. 

මේ ගැන ඉතා සංකීර්නව කතා කිරීමට හැකි වුවත් සුපුරුදු පිරිදිම මාගේ බලාපොරොත්තුව පාසල් ලමයකුට වුවද ඕනෑම සංකීර්න දෙයක් තේරුම් ගැනීමට හැකි ලෙසට පියවරින් පියවර ඒ ගැන පැහැදිලි කිරීමටයි. එනිසා බැලූබැල්මට සංකීර්න වුවත්, සම්පූර්නයෙන්ම ඔබට මේ ගැන වැටහීමටක් ඇති කර ගැනීමට හැකියි ඔබේ විෂය ක්ෂේත්‍රය කුමක් වුවත්.

මිනිසුන්ගේ විවිධ අවශ්‍යතා හා වුවමනා (needs and wants) සපුරා ගැනීමට මිනිසුන් විවිධ භාණ්ඩ (goods) හා සේවා (services) පරිභෝජනය කරනවානෙ. ඉතිං මෙම භාණ්ඩා හා සේවා නිපදවා, ඒවා මිනිසුන් වෙතට ගෙන ගොස් විකුනා දමන විට එම නිෂ්පාදකයන්ට හා වෙළඳුන්ට මුදල් (money) ලැබෙනවා. සමහරවිට කෙනෙකු භාණ්ඩයක් හෝ සේවාවක් තවත් භාණ්ඩයක් හා සේවාවක් සඳහා හුවමාරු කළද හැකියි අවශ්‍ය නම්. මෙලෙස, භාන්ඩ හා සේවා තවත් භාන්ඩ හා සේවා සඳහා හුවමාරු කිරීම bartar system ලෙස හැඳින්වෙනවා. ආදි කාලයේ වෙලඳාම සිදු වූ එකම ආකාරය එය වුවත්, අද වන විට බාටා සිස්ටම් වෙනුවට මුදල් තමයි බහුලව භාවිතා වන්නේ. ඇත්තටම අදටත් භාන්ඩයක් තවත් භාන්ඩයකට හුවමාරු වන ක්‍රමය සාර්ථකව භාවිතා වන අවස්ථා ඕන තරම් තිබෙනවා. ආර්ථික සම්බාදක පවතින අවස්ථාවල රටවල් එම සම්බාදක අභිබවා යන එක් ක්‍රමයක් වන්නේද මෙයයි (මේ ගැනත් පසුව කෙටියෙන් බලමු).

ඉතිං, මුදල් ක්‍රමයත් අද දක්වා ක්‍රමයෙන් විකාශනය වෙමින් දියුනු වෙමින් ආපු එකක්. මුල් කාලයේ මුදල් ලෙස දුර්ලභ වස්තුන් භාවිතා වූවා. ඔබ දන්නවා යම් දෙයක් දුර්ලභ නම්, එහි වටිනාකම ඉහල යනවා. කලුගල්වලට වඩා දියමන්ති වටින්නේ එනිසානෙ. කලුගල් තරමටම දියමන්තිත් පොලොව මත තිබුනා නම්, අද අපේ වතු සරසන්නේ තිරවාන ගල් සමඟ දියමන්ති ගල්වලින් වෙන්න පුලුවන්. ඉතිං, රත්තරං, රිදී වැනි දුර්ලභ (එනම් වටිනා) ලෝහවලින් සෑදූ කාසි (coins) මෙලෙස මුදල් ලෙස භාවිතා වූවා. රිදී කාසි, රන් කාසි ගැන ඔබ අසා ඇතිනෙ.

කාලයත් සමඟ රජු (එනම් රාජ ආණ්ඩුව) මෙම මුදල් ගනුදෙනුවලට බලපෑම් කරන්නට වූවා. එය සාධාරණය. සමාජයේ එක් එක් වෙලෙන්දාට හෝ පුද්ගලයාට ඕන ඕන විදියට මුදල් වර්ග හඳුන්වා දීමට හෝ පිලි ගැනීමට හෝ නොපිලිගැනීමට අවස්ථාවක් දුන් විට එතැන ඉබේම ඇති වන්නේ වියවුලක්නෙ. එනිසා, රජුගේ යම් මුද්‍රා සහිතව මුදල් කාසි හඳුන්වා දුන්නා. මෙම මුදල්වල රජුගේ මුද්‍රාව තිබුනත් නැතත් ඒවා ඇත්තටම වටිනවා මොකද ඒවා හදල තිබෙන්නේ රන් රිදී වැනි ද්‍රව්‍යයකින් නිසා.

මෙලෙස කාලය යද්දී යම් දෙයක් තේරුම් ගියා. එනම්, ආන්ඩුව කියන දේ රටේ නීතිය බැවින්, මිනිසුන් එය පිලිගැනීමට සූදානම් බැවින්, රන් රිදී වැනි වටිනා ලෝහ (noble metals) වෙනුවට තඹ වැනි එතරම් නොවටිනා ලෝහ (base metals) වලින් මෙම මුදල් කාසි නිපදවීමයි. ඒ කියන්නේ ඉස්සර යම් රන් කැබැල්ලක් ගෙන එය “300ක් වටිනවා“ යැයි වටිනාකමක් ඊට පිලිගත් විදියටම දැන් යම් තඹ ලෝහ කැබැල්ලක් ගෙන එයත් “300ක් වටිනවා“ යැයි රජු නියම කලා. ඇත්තටම එතැන ලෝහ වටිනාකම “1ක්“ විය. එහෙත් රජුගේ නියෝගය නිසා එය “300ක්“ වටිනවා යැයි සම්මතයට මිනිසුන් පැමිනියා. මෙම මුදල් fiat money ලෙස හැඳින්වෙනවා.

මෙහිදී තවත් ගැටලුවක් මතු වෙනවා නේද? රාජපක්ෂ, කබ්රාල් පරම්පරාවේ ආදි මුතුන් මිත්තන් කල්පනා කරන්නට ඇති තමන් අවට තිබෙන නොවටිනා තඹ කැබැලිත් මෙලෙස වටිනා කාසි බවට හොරෙන් ඉදිරිපත් කරන්නට. ඒ කියන්නේ හොර සල්ලි අච්චු ගහන්න උත්සහ කලා. එය මඟ හැරීමට තිබෙන එක ක්‍රමයක් වූයේ සාමාන්‍ය අයෙකුට පහසුවෙන් එය කළ නොහැකි පරිදි විවිධ සංඛේත/මුද්‍රා සහිතව එය සිදු කිරීමයි. එවිට රජුට අයත් “මුදල් හදන කම්හලේ“ පමනයි එම කාසි එකම ප්‍රමිතියෙන් සෑදිය හැකි වූයේ (එසේ වූයේ යැයි සිතමු). ඔබ අතේ තිබෙන කාසියක් ගෙන බලන්න එය කොතරම් සියුම්ව නිපදවා තිබෙනවාද කියා.

මේත් සමඟම ලෝහ වෙනුවට කඩදාසිවලින්ද මුදල් (notes) ඉදිරිපත් කිරීමට පටන් ගත්තා. ඊට ප්‍රධාන හේතුවක් වූයේ නිෂ්පාදන වියදම අඩු වීම හා භාවිතය පහසු වීමයි. මේ අනුව අද වන විට කාසි හා නෝට්ටු වශයෙන් ලෝකයේ මොන රටෙත් මුදල් භාවිතා වෙනවා.

ඉතිං, ඉහත මා කෙටියෙන් ඉදිරිපත් කල ආකාරයට ලෝකයේ සෑම රටකම පාහේ එම රට තුල භාවිතාව සඳහා තම තමන්ගේ කාසි හා නෝට්ටු නිපදවා භාවිතා කලා. එහෙත් රටක් තව රටවල් සමඟ ගනුදෙනු කරන විට විශාල ගැටලුවක් මතු වෙනවා දැන් මොකද එක් රටක මුදල් ඒකකයක් තවත් රටක් එලෙසම පිලිගැනීමට සූදානම් නැත. ඊට ප්‍රධාන හේතුව කුමක් යැයි ඔබ සිතන්නේද?

හිතන්න ලංකාව තමන්ගේම මුදල් නිපදවනවා තමන්ට අවශ්‍ය පරිදි. ඉතිං චීනෙන් යම් භාන්ඩ තොගයක් ගැනීමට අපි කියනවා චීනෙට අපේ රුපියල් ගනිං කියා. ලංකාවේ අය වන අපට රුපියල් පිලිගැනීමට හැකි නම් චීනෙටත් පිලිගත හැකියිනෙ. නේද? මොහොතකට සිතමු චීනෙ කැමති වූවා කියා. එවිට, චීනෙන් විශාල බඩු තොගය අපට එවයි. ලංකා රජයට මේ මොහොතේ ඊට ගෙවීමට රුපියල් කොල අතේ නැති නම්, අජිත් නිවාඩ් කරන්නේ ටක්ගාලා කොලයි තීන්ත බාල්දියි අරං ගිහිං අර බඩුවලට අවශ්‍ය කරන රුපියල් ටික අච්චු ගැසීමයි (මිනිහ දක්ෂ මුදල් අච්චු ගැසීමට නිසා). එම සල්ලි චීනෙට ලබා දෙයි. ඉතිං, මේ ආකාරයට ඕනෑම රටකින් හෝ අවශ්‍ය නම් දිව්‍ය ලෝකෙන් පවා අනන්ත ගණනක බඩු ලංකාවට ගෙන්වා ගෙන අපට සල්ලි අච්චු ගගා ගෙවිය හැකියිනෙ. සමහරවිට මෙලෙස පිටරටින් ගෙනන බඩු අතර අර සල්ලි අචුචු ගාන්න ගන්න තීන්ත, කොල, ප්‍රින්ටර් පවා තිබිය හැකියි. එය මාර කෙලියක් වනු ඇත. එය කිසිසේත් ප්‍රායෝගික නොවන බව දැන් පැහැදිලියිනෙ.

ඒ අනුව එක රටක් තවත් රටක මුදල් ඒකකය එලෙසම පිලිගැනීමට සූදානම් නැත. ඒ සඳහා ජාත්‍යන්තර මට්ටමේ සම්මුතිවල අවශ්‍යතාව මතු වේ. කෙසේ වෙතත්, මේ සඳහා තවමත් පැරනිම මුදල් ක්‍රම නම් යොදා ගත හැකිය. එනම්, ලංකාවෙන් යවන යම් භාන්ඩ හා සේවා තොගයකට චීනෙන් ඊට සරිලන තවත් භාන්ඩ හා සේවා තොගයක් එවිය හැකියි. උදාහරන ලෙස, ලංකාවෙන් රබර් යවන විට චීනෙන් එම වටිනාකමට සරිලන සහල් එවිය හැකියි. ඊටත් අමතරව, රත්තරං ලෝහය මුදල් ලෙස භාවිතා කල හැකියි මොකද රත්තරං යනු ලෝකයේ හැම තැනටම එක ලෙස (දල වශයෙන්) පොදු හා විරල වටිනාකමක් සහිත ලෝහයක් නිසා.

ඉහත කෙටි සටහන් ඔලුවේ තබා ගෙන දැන් අපි විමසමු විදෙස් මුදල් හුවමාරුව ගැන. අද වන විට සෑම රටකටම තමන්ගේම මුදල් ඒකකයක් ඇත. ලංකාවේ එය ලංකා රුපියල්ය. ඉන්දියාවේ ඉංදියානු රුපියල්ද, ජපානයේ යෙන්ද, ඇමරිකාවේ ඩොලර්ද, ආදි වශයෙන් වේ. රටවල් කිහිපයක් එකම නමින් මුදල් ඒකකයක් භාවිතා කල හැකි නිසා, ඒවා වෙනස් බව පෙන්වීමට රටේ නමද මුදල් ඒකකය සමඟ පැවසීමට සිදු වේ. ඒකනේ ලංකාවේ රුපියල්, ඉංදියාවේ රුපියල් කියා පැවසුවෙ. එලෙසම ඩොලරයද, ඇමරිකානු ඩොලරය, සිංගපූරු ඩොලරය, ඔස්ට්‍රෙලියානු ඩොලරය, කැනේඩියානු ඩොලරය ආදි ලෙස හැඳින්වීමට සිදු වේ.

සෑම රටක්ම ඉංග්‍රිසි අක්ෂර දෙකක කෙටි කේතයකින් හැඳින් වේ (එය ජාත්‍යන්තර සම්මතයක්). ඒ අනුව ලංකාව LK ද, ඇමරිකාව US ද, ඉංදියාව IN ද, ජපානය JP ද, බ්‍රිතාන්‍ය GB ද, චීනය CNද ලෙස සංකේතවත් කෙරේ. මෙම කෙටි සංකේත ඇසුරින් දැන් එම රටේ මුදල් ඒකකයද සංකේතවත් කල හැකිය. ඒ අනුව ලංකාවේ රුපියල් LKR ද, ඇමරිකානු ඩොලරය USD ද, ඉංදියානු රුපියල INR ද, ජපන් යෙන් JPY ද, බ්‍රිතාන්‍ය පවුම් GBP ද, චීන යුආන් CNY ආදි ලෙස පවතී.

ඉස්සර යුරෝපයේ එක් එක් රටවලටද තමන්ගේම තනි තනි මුදල් ඒකක පැවතිනි. ඒ අනුව ප්‍රංශයට ෆ්‍රෑන්ක්, ජර්මනියේ ඩොයිෂ්මාක්, ඉතාලියේ ලීරා ආදිය පැවතිනි. එහෙත් එම රටවල් සමූහයක් (යුරෝපා සංගමය) එකතු වී සාකච්ඡා කොට තම රටවල් සමූහය වෙනුවෙන් තනි මුදල් ඒකකයක් මෑතකදී හඳුන්වා දුනි. එය යුරෝ (EURO) වේ. එහි කෙටි සංකේතය EUR වේ. ඒ අනුව, ප්‍රංශය, ජර්මනිය, ඉතාලිය, ග්‍රීසිය ආදි රටවල් ගනනාවක්ම දැන් භාවිතා වන්නේ එකම යුරෝ මුදල් ඒකකයි.

සෑම රටකම තමන්ගේ මුදල් ඒකකය පාලනය කිරීමට සුවිශේෂි බලය සහිත රාජ්‍ය ආයතනයක් ඇත. එය බොහෝ රටවල “මහා බැංකුව“ (central bank) ලෙස හැඳින් වේ. තම රටේ මුදල් ඒකකය යහපත් අයුරින් පවත්වාගෙන යෑමට, අවශ්‍ය නම් මුදල් අච්චු ගැසීමට ආදී පුලුල් බලතල ඊට ඇත. ඊටත් අමතරව, රට තුල ආර්ථිකයට වැදගත් වගකීම් රාශියක් මහා බැංකුව විසින් සිදු කරයි. ලංකාවේ එය ශ්‍රී ලංකා මහා බැංකුව (central bank of sri lanka) ලෙස හැඳින් වෙන අතර, ඇමරිකාවේදී එය Federal Reserve ලෙස හැඳින් වේ. යුරෝ මුදල් ඒකකය එලෙස පාලනය කිරීමට යුරෝපීය මහා බැංකුවක් පිහිටා ඇත.

එක කරුනක් පලමුවෙන්ම මතක තබා ගත යුතුව ඇත. එනම්, යම් රටක් තුල භාවිතා කරන මුදල් ඒකකය හසුරුවන්නේ කොහොමද කියා තීරනය කරන්නේ එම රටේ ආන්ඩුව හා මහා බැංකුව පමනි. ඕනෑ තරම් මුදල් අච්චු ගැසීමට ඔවුනට හැකිය. එය වැලැක්වීමට ඇති එකම ක්‍රමය අමු පිස්සන් ජනපති, අගමැති, මුදල් ඇමති, මහා බැංකු ප්‍රධානි/අධිපත් ආදි තනතුරුවලට පත් නොකර සිටීමයි. සිම්බාබ්වේ රටේ එවැනි අමු පිස්සන් පත්ව උන් කප්පරක් සල්ලි අච්චු ගැසීය. මිනිසුන්ට සල්ලි අතේ ගැවසුනේ සල්ලි ගෝනිවලිනි. එච්චරට සල්ලි! මරු නේද? ලංකාවට ලගදීම ගෝටා හා කබ්රාල් එවැනි තත්වයක් උරුම කර දීමට කටයුතු කරමින් සිටී. හැටනවලක්ෂියන්ලාට එය සුභාරංචියක් වනු ඇත. බැලූබැල්මට මරු යැයි සිතුනත් ඇත්තටම එය “මරු පහරකි“. එනිසයි ඒ ඒ රටවල් හිතුමතේ සල්ලි අච්චු ගාන්නේ නැත්තේ. ඒ ගැනත් කෙටියෙන් ඉදිරියේදී විමසමු. 

අපේ කතාවට වේදිකාව දැන් සකසා ඇත. ඉදිරි ලිපිවලින් මුලින්ම රටක් තුල බැංකු ක්‍රමය හරහා මුදල් හුවමාරු වන විදියත්, ඉන්පසු රටකින් රටකට එය සිදු වන විදිහත් විමසමු. අවසානයේ ක්‍රිප්ටො කරන්සි ගැනත් විමසා බලමු.



Comments

Popular posts from this blog

දන්නා සිංහලෙන් ඉංග්‍රිසි ඉගෙන ගනිමු - පාඩම 1

මෙම පොත (පාඩම් මාලාව) පරිශීලනය කිරීමට ඔබට එදිනෙදා සිංහල භාෂාව භාවිතා කිරීමේ හැකියාව හා සාමාන්‍ය බුද්ධිය පමණක් තිබීම අවම සුදුසුකම ලෙස මා සලකනවා.  තවද, ඇසෙන පරිදි ඉංග්‍රීසි අකුරින් ලිවීමට හැකිවීම හා ඉංග්‍රීසියෙන් ලියා ඇති දෙයක් කියවීමට හැකි නම්, ඔබට මෙතැන් සිට මෙම පාඩම් මාලාව කියවා ඉගෙන ගත හැකිය.  ඔබට එසේ ඉංග්‍රීසි කියවීම හා ලිවීම ගැන දැනීමක් දැනටමත් නොමැත්තේ නම්, කරුණාකර මෙ‍ම පොතෙහි “අතිරේකය - 1 ”  බලා පළමුව එම හැකියාව ඇති කරගන්න.  තවද, හැකි පමණ ඉංග්‍රීසි වචනද පාඩම් කරගන්න. ඔබ හිතවතෙකුගේ නිවසකට හෝ වෙනත් පිටස්තර තැනකට යන විටෙක හැසිරෙන්නේ ඔබට අවශ්‍ය විදියටම නෙමේ නේද?  එනම්, පිට නිවසකට ගිය විට අහවල් පුටුව තිබෙන තැන හරි නැහැ, අහවල් එක මෙහෙම තිබෙන්නට ඕනෑ ආදී ලෙස ඔවුනට පවසන්නේ නැහැ, මොකද අප සිටින්නේ අනුන්ගේ තැනක නිසා.  එලෙසම, ඉංග්‍රීසි භාෂාව යනු සිංහල නොවේ.  ඔබ කැමැති වුවත් නැතත් ඉංග්‍රීසි ඉගෙනීමේදීද අප ඉංග්‍රීසි ව්‍යාකරණ රීති හා රටා එපරිද්දෙන්ම උගත යුතුය.  එනම්, සෑම සිංහල වගන්ති රටාවක්ම ඉංග්‍රීසියට ඔබ්බන්නට නොව, ඉංග්‍රීසියේ ඇති රටා ඔබ දන්නා සිංහල භාෂාව තුළින් ඉගෙනීමට උත්සහ කළ යුතුය. 

කතාවක් කර පොරක් වන්න...

කෙනෙකුගේ ජීවිතය තුල අඩුම වශයෙන් එක් වතාවක් හෝ කතාවක් පිරිසක් ඉදිරියේ කර තිබෙනවාට කිසිදු සැකයක් නැත. පාසැලේදී බලෙන් හෝ යම් සංගම් සැසියක හෝ රැස්වීමක හෝ එම කතාව සමහරවිට සිදු කර ඇති. පාසලේදී කතා මඟ හැරීමට ටොයිලට් එකේ සැඟවුනු අවස්ථාද මට දැන් සිහිපත් වේ. එහෙත් එදා එසේ කතා මඟ හැරීම ගැන අපරාදේ එහෙම කළේ යැයි අද සිතේ. යහලුවන් ඉදිරියේ "පොර" වෙන්න තිබූ අවස්ථා මඟ හැරුණේ යැයි දුකක් සිතට නැඟේ. ඇත්තටම කතාවක් කිරීම "පොර" කමකි. දක්ෂ කතිකයන්ට සමාජයේ ඉහල වටිනාකමක් හිමි වේ. පාසැලේදී වේවා, මඟුලක් අවමඟුලක් හෝ වෙනත් ඕනෑම සමාජ අවස්ථාවකදී වේවා දේශපාලන වේදිකාව මත වේවා කතාවක් කිරීමේදී පිලිපැදිය යුත්තේ සරල පිලිවෙතකි. එහෙත් එම සරල පිලිවෙත තුල වුවද, තමන්ගේ අනන්‍යතාව රඳවන කතාවක් කිරීමට කාටත් හැකිය. පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයා වෙනස් වේ. එම වෙනස ප්‍රසිද්ධ කතා (public speaking) තුලද පවත්වාගත හැකිය. මේ ගැන මට ලිපියක් ලියන්නට සිතුනේ මාගේ මිතුරෙකුට ප්‍රසිද්ධ කතාවක් කිරීමට අවශ්‍ය වී, ඒ ගැන මේ ළඟ දවසක අප පැයක් පමණ සිදු කළ සංවාදයක් නිසාය. මා ප්‍රසිද්ධ දේශකයකු නොවුණත් මේ විෂය සම්බන්දයෙන් පාසැල් කාලයේ සිටම පත

දන්නා සිංහලෙන් ඉංග්‍රිසි ඉගෙන ගනිමු - අතිරේකය 1

මූලික ඉංග්‍රීසි ලිවීම හා කියවීම ඉංග්‍රීසියෙන් ලියන්නේ හා ඉංග්‍රීසියෙන් ලියා ඇති දෙයක් කියවන්නේ කෙසේද?  ඉංග්‍රීසිය ඉගෙනීමට පෙර ඔබට මෙම හැකියාව තිබිය යුතුමය.  එය එතරම් අපහසු දෙයක්ද නොවේ.  ඔබේ උනන්දුව හොඳින් ‍තිබේ නම්, පැය කිහිපයකින් ඔබට මෙම හැකියාව ඇති කර ගත හැකිය.  මුල සිට පියවරෙන් පියවර එය උගන්වන්නම්.   මුලින්ම මිනිසා භාෂාවක් භාවිතා කළේ ශබ්දයෙන් පමණි.  එනම් ලිඛිත භාෂාව ඇති වූයේ පසු කාලයකදීය.  කටින් නිකුත් කරන ශබ්ද කනින් අසා ඔවුන් අදහස් උවමාරු කර ගත්තා.  පසුව ඔවුන්ට වුවමනා වුණා මෙම ශබ්ද කොලයක හෝ වෙනත් දෙයක සටහන් කර ගන්නට.  ඒ සඳහායි අකුරු නිර්මාණය කර ගත්තේ.  එම අකුරු නියෝජනය කරන්නේ ශබ්දයි .  මෙසේ මූලික අකුරු කිහිපයක් ඔවුන් එක එක භාෂාව සඳහා නිර්මාණය කර ගත්තා.  ඉංග්‍රීසියේදී මෙලෙස මූලික අකුරු 26ක් ඇත.   එය ඉංග්‍රීසි හෝඩිය ලෙස හැඳින් වෙනවා. අප ඉගෙන ගත යුත්තේ මෙම අකුරු මඟින් නියෝජනය කෙරෙන ශබ්ද මොනවාද යන්නයි.  එවිට ඔබට ඉංග්‍රීසි ලිවීමට හා කියවීමට හැකි වෙනවා.  ඊට පෙර අප අකුරු 26 දැනගත යුතුයි.  එම අකුරු 26 පහත දක්වා ඇත.  ඉංග්‍රීසියේදී සෑම අකුරක්ම “සිම්පල්” හා “කැපිටල්” ලෙස දෙයාකාර

දෛශික (vectors) - 1

එදිනෙදා ජීවිතයේදිත් විද්‍යාවේදිත් අපට විවිධාකාරයේ අගයන් සමඟ කටයුතු කිරීමට සිදු වෙනවා . ඉන් සමහරක් නිකංම සංඛ්‍යාවකින් ප්‍රකාශ කළ හැකි අගයන්ය . අඹ ගෙඩි 4 ක් , ළමයි 6 දෙනෙක් ආදී ලෙස ඒවා ප්‍රකාශ කළ හැකියි . තවත් සමහර අවස්ථාවලදී නිකංම අගයකින් / සංඛ්‍යාවකින් පමණක් ප්‍රකාශ කළ නොහැකි දේවල් / රාශි (quantity) හමු වේ . මෙවිට “මීටර්” , “ තත්පර” , “ කිලෝග්‍රෑම්” වැනි යම් ඒකකයක් (unit) සමඟ එම අගයන් පැවසිය යුතුය ; නැතිනම් ප්‍රකාශ කරන අදහස නිශ්චිත නොවේ . උදාහරණයක් ලෙස , “ මං 5 කින් එන්නම්” යැයි කී විට , එම 5 යනු තත්පරද , පැයද , දවස්ද , අවුරුදුද ආදි ලෙස නිශ්චිත නොවේ . මේ දෙවර්ගයේම අගයන් අදිශ (scalar) ලෙස හැඳින්වේ . අදිශයක් හෙවත් අදිශ රාශියක් යනු විශාලත්වයක් පමණක් ඇති දිශාවක් නැති අගයන්ය . ඔබේ වයස කියන විට , “ උතුරට 24 යි , නැගෙනහිරට 16 යි” කියා කියන්නේ නැහැනෙ මොකද දිශාව යන සාධකය / කාරණය වයස නමැති රාශියට වැදගත්කමක් නැත . එහෙත් සමහර අවස්ථා තිබෙනවා අගයක් / විශාලත්වයක් (magnitude) මෙන්ම දිශාවක්ද (direction) පැවසීමට සිදු වන . මෙවැනි රාශි දෛශික (vector) ලෙස හැඳින්වේ . උදාහරණයක් ලෙස , ඔබ යම් “බලයක්

දැනගත යුතු ඉංග්‍රිසි වචන -1

ඉංග්‍රිසි බස ඉගැනීමේදී වචන කොපමණ උගත යුතුද, එම වචන මොනවාදැයි බොහෝ දෙනෙකුට මතුවන ගැටලුවක් වන අතර, බොහෝ දෙනා ඊට විවිධ පිලිතුරුද සපයා ඇත. මේ ගැන හොඳින් පරීක්ෂණය කර ඇමරිකානු ආයතනයක් විසින් වචන 5000ක ලැයිස්තුවක් ඉදිරිපත් කර ඇත. එම ලැයිස්තුව මා කෙටස් දෙකකට (දිගු වැඩි නිසා) සිංහල තේරුම්ද සහිතව ඉදිරිපත් කර ඇත. (මේවා සැකසුවත් සෝදුපත් බලා නැති නිසා සුලු සුලු දෝෂ සමහරවිට තිබිය හැකිය). පහත ලැයිස්තුවේ වචන 2500ක් ඇත.    Word    තේරුම        be    ඉන්නවා    and    හා    of    ගේ    in    තුල    to    ට    have    තියෙනවා    to    ට    it    ඒක, ඌ    I    මම    that    ... කියලා, ඒ/අර, ඒක/අරක    for    සඳහා    you    ඔබ, ඔබලා    he    ඔහු    with    සමඟ    on    මත    do    කරනවා, "මෙව්ව කරනවා"    say    කියනවා    this    මේ, මේක    they    උන්, ඒවා, ඒගොල්ලෝ    at    දෙස, අසල    but    නමුත්    we    අපි    his    ඔහුගේ    from    සිට, ගෙන්    not    නැහැ    by    විසින්, මඟින්    she    ඇය    or    හෝ, හෙවත්    as    විට, නිසා, වශයෙන්    what    මොකක්ද,