Skip to main content

21 වැනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය

ජනතා විප්ලවය සාර්ථකව අවසන් වන තුරු අපි තවමත් බලාපොරොත්තුවෙන් පසු වෙමු. එහෙත් එය පහසුවෙන් ලැබෙන බවක් පෙනෙන්නට නැත. වට වන්දනාවේ ගොස් හෝ එය අවසානයේ ලබා ගත යුතුය. එම වට වන්දනාවේ යන අතරේ දැනට පවතින ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව සංශෝධනය කිරීමක් ගැනත් කතා බහක් තිබේ.

ආණ්ඩුක්‍රම ව්‍යවස්ථාව සංශෝධනයක් සිදු කිරීමට බලාපොරොත්තු වේ නම්, පහත සංශෝධන අවශ්‍යයෙන්ම සිදු විය යුතුය.

1. ද්විත්ව පුරවැසියන්ට හෝ ලංකාවේ පුරවැසිබව නැති අයට පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රි, පලාත් සභා හා පලාත් පාලන මන්ත්‍රි, ජනපති, රාජ්‍ය සේවක තනතුරු කිසිවක් දැරීමට ඉඩ නොදිය යුතුය.

2. ව්‍යවස්ථාවෙන්ම ස්ථාපිත ස්ථීර අමාත්‍යංශ තිබිය යුතුය. එම අමාත්‍යංශ ගනන 25ක් විය යුතුය. එක් අමාත්‍යංශයකට එක් කැබිනට් ඇමතිවරයකු හා එක් නියෝජ්‍ය ඇමතිවරයකු පමනක් පත් කල යුත්තේය. 

රාජ්‍ය අමාත්‍ය, ව්‍යාපෘති අමාත්‍ය ආදී විවිධ නාම යටතේ කිසිදු ඇමතිවරුන් පත් නොකල යුත්තේය.

ජාතික ආන්ඩු බහුපක්ෂ ආන්ඩු ආදිය පිහිටුවීමට ප්‍රතිපාදන හෝ එවිට අමාත්‍යංශ ගනන හෝ ඇමතිවරු ගනන වැඩි කිරීමට තිබෙන ව්‍යවස්ථා ප්‍රතිපාදන ඉවත් කල යුතුය.

3. ජනපති කිසිදු අමාත්‍යංශයක් නොදැරිය යුත්තේය (ආරක්ෂක අමාත්‍යංශය පවා).

4. ජනපති සමාව කොන්දේසි සහිත විය යුතුය. එනම්, මරණ දඬුවම ලැබූවෙකුට ජනපති සමාව දීමට නම් පාර්ලිමේන්තුවේ බහුතර කැමැත්ත හිමි විය යුතු අතර; එවිටද, නිදහස ලබා දිය යුත්තේ නිදොස් නොකොටය. ජීවිතාන්දය දක්වා සිර දඬුවම ලැබූවකුටද නිදොස් නොකර නිදහස ලබා දීමට පෙර ජනපති විසින් කැබිනට් මන්ඩලයේ අවසරය ලබා ගත යුතුය.

5. නැවත ස්වාධීන කොමිසම් සභා බලසම්පන්න කල යුතුය. ඒවා ස්වාධින කල යුතුය.

6. විශාල බලතල සහිත ස්වාධීන විගණන කොමිසමක් ඇති කල යුතුය.

7. නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුව ස්වාධීන කොමිෂමක් බවට පත් කල යුතුය. කොමසාරිස්වරු ලෙස නීතිපතිද ඇතුලුව සොලිසිටර් ජනරාල්වරු කිහිප දෙනෙකු පත් කල යුතුය.

8. නීතිපතිට හෝ ඕනෑම කොමසාරිස් කෙනෙකුට ස්වාධීනව නඩු දැමීමේ හැකියාව තිබිය යුතුය. එමඟින් දූෂිත නීතිපතියෙකුට නඩු ඉල්ලා අස් කිරීමේ හැකියාව මෙන්ම නඩු නොපවරා සිටීමේ හැකියාවද අවම වේ.

9. යම් කොමසාරිස්වරයකු විසින් නඩුවක් ඉල්ලා අස් කරගන්නේ නම්, එසේ අස් කර ගන්නට පෙර වෙනත් කොමසාරිස්වරයකු කැමති නම් එම නඩුව පවත්වාගෙන යෑමට ඔහුට එම නඩුව භාර ගැනීමට ඉඩ දිය යුතුය.

10. නීතිපති දෙපාර්තමේන්තුවේ නීතිපතිද ඇතුලුව කිසිදු නිලධාරියෙකු ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරණයට හෝ අභියාචනාධිකරණයට විනිසුරුවන් ලෙස පත් කළ නොයුත්තේය.

11. මහාජන සුභසිද්ධි නඩුකර (public interest litigation) සඳහා ප්‍රතිපාදන සැලසිය යුතුය.

12. මානව හිමිකම් නඩුකර පැවරීමේ මූලික අධිකරනය ලෙස අභියාචනාධිකරණය පත් කල යුතු අතර, ඉන් අභියාචනා කිරීම ශ්‍රේෂ්ඨාධිකරනයට සිදු කල හැකි විය යුතුය.

13. මහා මැතිවරණයකින් යම් පක්ෂයකින් පත් වූ මන්ත්‍රිවරයකු ආණ්ඩු පක්ෂයකට යෑමේදී තම මන්ත්‍රි අසුන අහිමි විය යුතුය. ආන්ඩු පක්ෂයේ මන්ත්‍රිවරයකුට ස්වාධීන වීමට අයිතිය තිබිය යුතුය.

14. සෑම මන්ත්‍රී අපේක්ෂයකුම ඡන්දයකට ඉදිරිපත් වන විට තමන්ගේ නමින් මෙන්ම තම පවුලේ අයගේ (කලත්‍ර, දූදරු) නම්වලින් තිබෙන වත්කම් මැතිවරන කොමිසමට ඉදිරිපත් කල යුතු අතර, දූෂන විමර්ෂන ස්වාධීන කොමිසම හරහා එම තොරතුරු සත්‍යෙක්ෂනය කල යුතුය.

15. තොරතුරු දැනගැනීමේ අයිතිය බලාත්මක කිරීමට බලය සහිත ස්වාධීන තොරතුරු දැනගැනීමේ කොමිසමක්ද පිහිටවිය යුතුය.

පිලිගත් (බලපත්‍රලාභි) මාධ්‍යයන්ට හා මාධ්‍යවේදින්ට පොදු ස්ථානයක සිදුවන සිදුවීමක් ආවරනය කිරීමට අයිතිය තිබිය යුතු අතර, ඊට බාධා කරන ඕනෑම කෙනෙකු වසර 3ක සිර දඬුවමකට ලක් කල යුතුය. 

මාධ්‍යයන්ට හෝ මාධ්‍යෙව්දින්ට තොරතුරු ලැබුනු ආකාරය හෙලි නොකර සිටීමට අයිතිය තිබිය යුතුය.

16. ප්‍රාදේශිය මට්ටමේ සිට ජාතික මට්ටම දක්වා රජයේ සියලු ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියාවලිය ඍජුවම අධීක්ෂනය කරන බලවත් ස්වාධීන ප්‍රසම්පාදන කොමිසමක් පිහිටවිය යුතුය.

17. ජනතා බදු මුදල් රුපියලක් හෝ යොදවා ඇති ව්‍යාපාර, ව්‍යාපෘති සියල්ල අනිවාර්යෙන්ම විගනන කොමිසමේ විගනනයට යටත් විය යුතුය.

විගනන කොමිෂම් වාර්තාවෙන් යම් දේශපාලකයකු හෝ නිලධාරියකු නම් කරන විට, වහම දූෂන විමර්ෂන කොමිසම විසින් ඔහු ගැන විමර්ෂනය කර නඩු පැවරිය යුතුය.

18. මන්ත්‍රි විශ්‍රාම වැටුප ලැබීමට නම් පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රිවරයකු අඩුම තරමේ වසර 10ක් එක දිගට හෝ කඩින් කඩ හෝ මන්ත්‍රීවරයකු ලෙස පත් වී සිටිය යුතුය.

මන්ත්‍රිවරයකුට මන්ත්‍රි වැටුපට හා හිමි සාමාන්‍ය වරප්‍රසාදවලට අමතරව කිසිදු දීමනාවක් මුදල් වශයෙන් හෝ අමතර වරප්‍රසාද ලෙස ලබා නොදිය යුතුය. ඇමතිවරයකුට මන්ත්‍රී වැටුප හා වරප්‍රසාදවලට අමතරව, ඇමති වැටුප හා ඇමතිවරයකුට හිමි වරප්‍රසාද පමනක් ලබා දිය යුතුය.

19. පිරිසිදු වාතය, පිරිසිදු ජලය, පෝෂ්‍යදායි ආහාර (වේල් 3ක්) සෑම පුරවැසියකුටම හිමි වීම මූලික අයිතිවාසිකමක් ලෙස ඇතුලත් කල යුතුය.

රටේ උපත ලැබූ කිසිවෙකු කුසගින්නේ සිටී නම් එවැනි රටක ආන්ඩුවක් තිබීමෙන් පලක් නැත. දුගීන් සවිබල ගන්වන වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කල යුතු අතර, එමඟින් දුගී මිනිසුන් සවිබල වන තුරු, රජයේ වියදමින් හෝ ආහාර ලබා දීම අනිවාර්යෙන්ම කල යුතුය.

20. විදේශ රටක් සමඟ ඇති කර ගනු ලබන ඕනෑම වර්ගයක ගිවිසුමක් පාර්ලිමේන්තුවේ පූර්ව අනුමැතිය ලබාගත් පසු ගිවිසුම්ගත විය යුතුය.

21. ශ්‍රී ලංකා භූමියෙන් ඉඩම් කිසිදු විදේශිකයකු හෝ විදේශ ආයතනයකට සින්නක්කර අයිතිය නොලැබිය යුතුය. උපරිම 49 අවුරුදු බදු පදනම යටතේ පමනක් ලබා දිය හැකි විය යුතුය. 

දැනට සින්නක්කර ලබා දී ඇති ඉඩම්ද බදු පදනම් යටතේ පවරා දීම් බවට පරිවර්තනය කල යුතුය. 

තානාපති කාර්යාල සඳහා පමනක් අඛන්ඩව එම ඉඩම් එම තානාපති කාර්යාලවලට භුක්ති විදීමට අවසර දිය යුතුය.

22. ශ්‍රී ලංකාවට අනන්‍යව අයත් මුහුදු කලාපය ශ්‍රී ලංකා මුහුද (Sea of Sri Lanka) ලෙස නම් කල යුතුය.

23. ජාතික ලැයිස්තුවේ නම් කල මන්ත්‍රින් හැර ලැයිස්තුවෙන් පිට හෝ මැතිවරනයකින් පැරදුනු කිසිම කෙනෙකු පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රිවරයකු ලෙස පත් නොකල යුතුය.

ජාතික ලැයිස්තුවේ අනුපිලිවෙලට එම පත් කිරීම් කල යුතුය.

24. හදිසි පනත් ගෙන ඒමට තිබෙන ප්‍රතිපාදන ඉවත් කල යුතුය.

25. මහජන උපයෝගිතා කොමිසමද ව්‍යවස්ථාවෙන් ස්ථාපිත ස්වාධීන කොමිසමක් බවට පත් කල යුතු අතර, විදුලිය, ජලය, ප්‍රවාහනය, බල ශක්තිය (ඉන්දන හා ගෑස්) යන ක්ෂේත්‍රවල නියාමනය ඊට ලබා දිය යුතුය.

26. ස්වාධීන අධිකරන කොමිසම බලසම්පන්න කල යුතුය. 

නීතිඥයන් දිවුරුම්දීම, ඔවුන්ට විරුද්ධව විනය ක්‍රියාමාර්ග ගැනීම මෙම කොමිසමෙන් සිදු කල යුතුය.

සියලු අධිකරනවල විනිසුරුවන්ගේ දූෂන චෝදනා ඇත්නම්, ඊට විරුද්ධව පැමිනිලි ලැබ විමර්ෂනය කිරීමට පුලුල් බලතල මීට හිමි විය යුතුය.

අධිකරන ආරක්ෂක අංශය මෙම කොමිසම විසින් පවත්වාගෙන යා යුතුය.

ප්‍රාථමික අධිකරනවල සිට උපරිම අධිකරනය දක්වා සියලු නඩුකාරවරුන්ගේ කාර්ය සාධනය සොයා වාර්තා තබා ගැනීම මෙම කොමිසම විසින් සිදු කල යුතුය.

27. අධිකරන අපහස නීතිය අර්ථ දැක්විය යුතුයි අධිකරනයකින් නඩු විභාගයකින් පසු ලබා දුන් තීන්දුවක් ඊට අදාල පාර්ශව විසින් පිලි නොගෙන කටයුතු කිරීම ලෙස. 

අධිකරනයට අවලාද නැඟීම සාමාන්‍ය අපරාද නීතිය යටතේ මාස 3කට නොවැඩි සිර දඬුවමක් ලබා දිය හැකි වරදක් ලෙස අර්ථ දැක්විය යුතුය.

28. නඩුකාරයන්ගේ ජ්‍යෙෂඨත්වය මත හා අධිකරණ කොමිසම විසින් පවත්වාගෙන යන නඩුකාරයන්ගේ කාර්ය සාධන දත්ත මත පමනක් ඔවුන්ට උසස් වීම් ලබා දිය යුතුය.

29. නඩුකාරවයකුව සිට විශ්‍රාම ගොස් හෝ ඉල්ලා අස් වූ පසු ඉදිරියට තවත් වසර 5ක් යන තුරු ස්වයංව නීතිඥයකු ලෙස හෝ නීති උපදේශකයකු ලෙස හෝ රජයෙන් වැටුප් හෝ දීමනා ලබන කිසිම තනතුරකට හෝ පත් වීමකට නුසුදුසු විය යුතුය.

30. රජයේ මුදල් වියදම් කරන සෑම විටකම, නිසි බලධාරි රාජ්‍ය සේවකයකුගේ අනුමැතිය යටතේ එය විය යුතු අතරම එම වියදම හා එම වියදම අනුමත කල නිලධාරියා නිශ්චිතව සටහන් විය යුතු අතර; ඊට අදාලව යම් අක්‍රමිකතාවක් සිදු වූ විට, එම රාජ්‍ය නිලධාරියා පෞද්ගලිකව එම වගකීම භාර ගත යුතුය. ඊට සුදුසු දඬුවම් සාමාන්‍ය අපරාධ නීතිය යටතේ පැනවිය යුතුය.

31. ආන්ඩුවේ ඇමතිවරයකු, නියෝජ්‍ය ඇමතිවරයකු බොරු දත්ත පාර්ලිමේන්තුව තුල ඉදිරිපත් කලහොත් පාර්ලිමේන්තු වගකීම් කාරක සභාව යනුවෙන් පිහිට වූ නව කාරක සභාවකට රටේ ඕනෑම පුරවැසියකු විසින් ඉදිරිපත් කරනු ලබන පැමිනිල්ලක් මත විභාගයක් පවත්වා; ඉන් වැරදිකරු වූ විට, මාස 3කට එම ඇමතිකම හෝ නියෝජ්‍ය ඇමතිකම අහෝසි කර සාමාන්‍ය මන්ත්‍රිවරයකු බවට පත් කල යුතුය.

32. ශරීයා නීතිය, තේසවලාමෙ නීතිය, කන්ද උඩරට නීතිය ඇතුලු පුද්ගල නීති අහෝසි කර, සියලු පුරවැසියන් රටේ එක පොදු නීතියට යටත් කල යුතුය.

33. රාජ්‍ය සේවයේ ජ්‍යෙෂ්ඨත්වය අනුව අමාත්‍යංශ ලේකම්වරු (අතිරේක ලේකම්ලාද) ඇතුලුව අමාත්‍යංශවල නිලධාරින්ද පත් විය යුතුය. රාජ්‍ය සේවයෙන් පිට අයට එම තනතුරු නොලැබිය යුතුය. 

විදේශ තානාපති සේවාව සඳහාද පත් කල යුත්තේ රාජ්‍ය සේවාව තුල සිටින නිලධාරින් පමනි.

34. කිසිදු ඇමති හෝ මන්ත්‍රීවරයකු තමන්ගේ කාර්ය මන්ඩලයට තම පවුලේ හෝ ඥාතිත්වයක් සහිත අය (දෙමව්පියෙක්, දූදරුවෙක්, දූදරුවෙකුගේ කලත්‍රයන්, කලත්‍රයන්, කලත්‍රයාගේ දෙමව්පියන්, කලත්‍රයගේ සහෝදරයන්, මුනුපුරන්, සහෝදරයන්, සහෝදරයන්ගේ කලත්‍රයන්, නැනදා, මාමා, පුංචි, බාප්පා) පත් කර ගැනීමට තහනම් විය යුතුය.

35. ජනපති, අගමැති, කතානායක යන තනතුර තුනට එකම පවුලේ හෝ ඥාතිත්තවයක් සහිත අය පත් නොවිය යුත්තේය. පවුලේ අය හා ඥාතිත්වය ඇති අය කවුරුන්ද යන්න ඉහත 34 වගන්තියේ අර්ථ දක්වා ඇත.

36. ජනපති හෝ අගමැතිගේ පවුලේ අය හෝ ඥාතිත්වයක් ඇති අයට කැබිනට් ඇමති තනතුරු උපරිම දැරිය හැක්කේ එකකි. (උදාහරන ලෙස, ජනපතිගේ හෝ අගමැතිගේ එක් ඥාතියෙකු පමනක් කැබිනට් ඇමතිවරයකු ලෙස සිටිය හැකිය). 

එලෙසම, නියෝජ්‍ය ඇමතිකම් උපරිම දැරිය හැක්කේ ඥාතින් දෙදෙනෙකුට පමනි.

 

 

තව අයට තවත් යෝජනා තිබිය හැකිය. ඇත්තටම තව යෝජනා රාශියක් තිබුනත් ඒවා ජනමත විචාරනයකට තුඩු දෙන බැවින් සටහන් කලේ නැත. ඉතිං, වහම 21 වැනි ව්‍යවස්ථා සංශෝධනය ගෙන ආ යුතුය. එලෙස සංශෝධන ගෙන ආවත්, පවතින ආන්ඩුව ජනතා අධිකරනය මත විභාග විය යුතුමය. ඔවුන්ට දඬුවම් දිය යුතුය. ඒ සියල්ලටම පෙර, පවතින පාලකයන් පන්නා දැමිය යුතුය. පාලකයන් තව ටික කලක් හෝ බලයේ ඉන්නට උත්සහ කරනවා නම්, එවුන් ලවා 21 වැනි සංශෝධනය සිදු කර ගත යුතුද වේ.


Comments

Popular posts from this blog

දන්නා සිංහලෙන් ඉංග්‍රිසි ඉගෙන ගනිමු - පාඩම 1

මෙම පොත (පාඩම් මාලාව) පරිශීලනය කිරීමට ඔබට එදිනෙදා සිංහල භාෂාව භාවිතා කිරීමේ හැකියාව හා සාමාන්‍ය බුද්ධිය පමණක් තිබීම අවම සුදුසුකම ලෙස මා සලකනවා.  තවද, ඇසෙන පරිදි ඉංග්‍රීසි අකුරින් ලිවීමට හැකිවීම හා ඉංග්‍රීසියෙන් ලියා ඇති දෙයක් කියවීමට හැකි නම්, ඔබට මෙතැන් සිට මෙම පාඩම් මාලාව කියවා ඉගෙන ගත හැකිය.  ඔබට එසේ ඉංග්‍රීසි කියවීම හා ලිවීම ගැන දැනීමක් දැනටමත් නොමැත්තේ නම්, කරුණාකර මෙ‍ම පොතෙහි “අතිරේකය - 1 ”  බලා පළමුව එම හැකියාව ඇති කරගන්න.  තවද, හැකි පමණ ඉංග්‍රීසි වචනද පාඩම් කරගන්න. ඔබ හිතවතෙකුගේ නිවසකට හෝ වෙනත් පිටස්තර තැනකට යන විටෙක හැසිරෙන්නේ ඔබට අවශ්‍ය විදියටම නෙමේ නේද?  එනම්, පිට නිවසකට ගිය විට අහවල් පුටුව තිබෙන තැන හරි නැහැ, අහවල් එක මෙහෙම තිබෙන්නට ඕනෑ ආදී ලෙස ඔවුනට පවසන්නේ නැහැ, මොකද අප සිටින්නේ අනුන්ගේ තැනක නිසා.  එලෙසම, ඉංග්‍රීසි භාෂාව යනු සිංහල නොවේ.  ඔබ කැමැති වුවත් නැතත් ඉංග්‍රීසි ඉගෙනීමේදීද අප ඉංග්‍රීසි ව්‍යාකරණ රීති හා රටා එපරිද්දෙන්ම උගත යුතුය.  එනම්, සෑම සිංහල වගන්ති රටාවක්ම ඉංග්‍රීසියට ඔබ්බන්නට නොව, ඉංග්‍රීසියේ ඇති රටා ඔබ දන්නා සිංහල භාෂාව තුළින් ඉගෙනීමට උත්සහ කළ යුතුය. 

කතාවක් කර පොරක් වන්න...

කෙනෙකුගේ ජීවිතය තුල අඩුම වශයෙන් එක් වතාවක් හෝ කතාවක් පිරිසක් ඉදිරියේ කර තිබෙනවාට කිසිදු සැකයක් නැත. පාසැලේදී බලෙන් හෝ යම් සංගම් සැසියක හෝ රැස්වීමක හෝ එම කතාව සමහරවිට සිදු කර ඇති. පාසලේදී කතා මඟ හැරීමට ටොයිලට් එකේ සැඟවුනු අවස්ථාද මට දැන් සිහිපත් වේ. එහෙත් එදා එසේ කතා මඟ හැරීම ගැන අපරාදේ එහෙම කළේ යැයි අද සිතේ. යහලුවන් ඉදිරියේ "පොර" වෙන්න තිබූ අවස්ථා මඟ හැරුණේ යැයි දුකක් සිතට නැඟේ. ඇත්තටම කතාවක් කිරීම "පොර" කමකි. දක්ෂ කතිකයන්ට සමාජයේ ඉහල වටිනාකමක් හිමි වේ. පාසැලේදී වේවා, මඟුලක් අවමඟුලක් හෝ වෙනත් ඕනෑම සමාජ අවස්ථාවකදී වේවා දේශපාලන වේදිකාව මත වේවා කතාවක් කිරීමේදී පිලිපැදිය යුත්තේ සරල පිලිවෙතකි. එහෙත් එම සරල පිලිවෙත තුල වුවද, තමන්ගේ අනන්‍යතාව රඳවන කතාවක් කිරීමට කාටත් හැකිය. පුද්ගලයාගෙන් පුද්ගලයා වෙනස් වේ. එම වෙනස ප්‍රසිද්ධ කතා (public speaking) තුලද පවත්වාගත හැකිය. මේ ගැන මට ලිපියක් ලියන්නට සිතුනේ මාගේ මිතුරෙකුට ප්‍රසිද්ධ කතාවක් කිරීමට අවශ්‍ය වී, ඒ ගැන මේ ළඟ දවසක අප පැයක් පමණ සිදු කළ සංවාදයක් නිසාය. මා ප්‍රසිද්ධ දේශකයකු නොවුණත් මේ විෂය සම්බන්දයෙන් පාසැල් කාලයේ සිටම පත

දන්නා සිංහලෙන් ඉංග්‍රිසි ඉගෙන ගනිමු - අතිරේකය 1

මූලික ඉංග්‍රීසි ලිවීම හා කියවීම ඉංග්‍රීසියෙන් ලියන්නේ හා ඉංග්‍රීසියෙන් ලියා ඇති දෙයක් කියවන්නේ කෙසේද?  ඉංග්‍රීසිය ඉගෙනීමට පෙර ඔබට මෙම හැකියාව තිබිය යුතුමය.  එය එතරම් අපහසු දෙයක්ද නොවේ.  ඔබේ උනන්දුව හොඳින් ‍තිබේ නම්, පැය කිහිපයකින් ඔබට මෙම හැකියාව ඇති කර ගත හැකිය.  මුල සිට පියවරෙන් පියවර එය උගන්වන්නම්.   මුලින්ම මිනිසා භාෂාවක් භාවිතා කළේ ශබ්දයෙන් පමණි.  එනම් ලිඛිත භාෂාව ඇති වූයේ පසු කාලයකදීය.  කටින් නිකුත් කරන ශබ්ද කනින් අසා ඔවුන් අදහස් උවමාරු කර ගත්තා.  පසුව ඔවුන්ට වුවමනා වුණා මෙම ශබ්ද කොලයක හෝ වෙනත් දෙයක සටහන් කර ගන්නට.  ඒ සඳහායි අකුරු නිර්මාණය කර ගත්තේ.  එම අකුරු නියෝජනය කරන්නේ ශබ්දයි .  මෙසේ මූලික අකුරු කිහිපයක් ඔවුන් එක එක භාෂාව සඳහා නිර්මාණය කර ගත්තා.  ඉංග්‍රීසියේදී මෙලෙස මූලික අකුරු 26ක් ඇත.   එය ඉංග්‍රීසි හෝඩිය ලෙස හැඳින් වෙනවා. අප ඉගෙන ගත යුත්තේ මෙම අකුරු මඟින් නියෝජනය කෙරෙන ශබ්ද මොනවාද යන්නයි.  එවිට ඔබට ඉංග්‍රීසි ලිවීමට හා කියවීමට හැකි වෙනවා.  ඊට පෙර අප අකුරු 26 දැනගත යුතුයි.  එම අකුරු 26 පහත දක්වා ඇත.  ඉංග්‍රීසියේදී සෑම අකුරක්ම “සිම්පල්” හා “කැපිටල්” ලෙස දෙයාකාර

දෛශික (vectors) - 1

එදිනෙදා ජීවිතයේදිත් විද්‍යාවේදිත් අපට විවිධාකාරයේ අගයන් සමඟ කටයුතු කිරීමට සිදු වෙනවා . ඉන් සමහරක් නිකංම සංඛ්‍යාවකින් ප්‍රකාශ කළ හැකි අගයන්ය . අඹ ගෙඩි 4 ක් , ළමයි 6 දෙනෙක් ආදී ලෙස ඒවා ප්‍රකාශ කළ හැකියි . තවත් සමහර අවස්ථාවලදී නිකංම අගයකින් / සංඛ්‍යාවකින් පමණක් ප්‍රකාශ කළ නොහැකි දේවල් / රාශි (quantity) හමු වේ . මෙවිට “මීටර්” , “ තත්පර” , “ කිලෝග්‍රෑම්” වැනි යම් ඒකකයක් (unit) සමඟ එම අගයන් පැවසිය යුතුය ; නැතිනම් ප්‍රකාශ කරන අදහස නිශ්චිත නොවේ . උදාහරණයක් ලෙස , “ මං 5 කින් එන්නම්” යැයි කී විට , එම 5 යනු තත්පරද , පැයද , දවස්ද , අවුරුදුද ආදි ලෙස නිශ්චිත නොවේ . මේ දෙවර්ගයේම අගයන් අදිශ (scalar) ලෙස හැඳින්වේ . අදිශයක් හෙවත් අදිශ රාශියක් යනු විශාලත්වයක් පමණක් ඇති දිශාවක් නැති අගයන්ය . ඔබේ වයස කියන විට , “ උතුරට 24 යි , නැගෙනහිරට 16 යි” කියා කියන්නේ නැහැනෙ මොකද දිශාව යන සාධකය / කාරණය වයස නමැති රාශියට වැදගත්කමක් නැත . එහෙත් සමහර අවස්ථා තිබෙනවා අගයක් / විශාලත්වයක් (magnitude) මෙන්ම දිශාවක්ද (direction) පැවසීමට සිදු වන . මෙවැනි රාශි දෛශික (vector) ලෙස හැඳින්වේ . උදාහරණයක් ලෙස , ඔබ යම් “බලයක්

දැනගත යුතු ඉංග්‍රිසි වචන -1

ඉංග්‍රිසි බස ඉගැනීමේදී වචන කොපමණ උගත යුතුද, එම වචන මොනවාදැයි බොහෝ දෙනෙකුට මතුවන ගැටලුවක් වන අතර, බොහෝ දෙනා ඊට විවිධ පිලිතුරුද සපයා ඇත. මේ ගැන හොඳින් පරීක්ෂණය කර ඇමරිකානු ආයතනයක් විසින් වචන 5000ක ලැයිස්තුවක් ඉදිරිපත් කර ඇත. එම ලැයිස්තුව මා කෙටස් දෙකකට (දිගු වැඩි නිසා) සිංහල තේරුම්ද සහිතව ඉදිරිපත් කර ඇත. (මේවා සැකසුවත් සෝදුපත් බලා නැති නිසා සුලු සුලු දෝෂ සමහරවිට තිබිය හැකිය). පහත ලැයිස්තුවේ වචන 2500ක් ඇත.    Word    තේරුම        be    ඉන්නවා    and    හා    of    ගේ    in    තුල    to    ට    have    තියෙනවා    to    ට    it    ඒක, ඌ    I    මම    that    ... කියලා, ඒ/අර, ඒක/අරක    for    සඳහා    you    ඔබ, ඔබලා    he    ඔහු    with    සමඟ    on    මත    do    කරනවා, "මෙව්ව කරනවා"    say    කියනවා    this    මේ, මේක    they    උන්, ඒවා, ඒගොල්ලෝ    at    දෙස, අසල    but    නමුත්    we    අපි    his    ඔහුගේ    from    සිට, ගෙන්    not    නැහැ    by    විසින්, මඟින්    she    ඇය    or    හෝ, හෙවත්    as    විට, නිසා, වශයෙන්    what    මොකක්ද,